Jak działamy na rzecz jawności?

_WSA_KrakowCel, jaki przyświeca prowadzonym przeze mnie portalom: Infoskawina.pl, nowa-wies-kety.pl, zaleze.com to budowanie zaangażowanej lokalnej społeczności. Chciałbym, aby mieszkańcy wiedzieli, że mogą reagować i zmieniać swoje otoczenie; składać wnioski, a urząd będzie w obowiązku na nie odpowiadać. W jaki sposób chcę to osiągnąć?

Stworzyłem m.in. kącik prawny dla czytelników (InfoSkawina, Nowa Wieś w gminie Kęty) i na łamach sołeckiej gazetki („Jaśkowice, Nasza przyszłość”); kładę nacisk na edukowanie ludzi poprzez publikacje na portalach i działania poza nimi; w tym celu zorganizowałem otwarte spotkanie dla mieszkańców gminy Skawina w zakresie dostępu do informacji publicznej; w swoich artykułach stale podkreślam, że Biuletyn Informacji Publicznej (BIP) to podstawowy informator Urzędu, a jego rzetelne prowadzenie to jedno z zadań urzędu, a nie kaprys mieszkańców; byłem inicjatorem nagrywania na video sesji rad gminy, nagrywałem wiele zebrań wiejskich i publikowałem protokoły z nich na stronie www. W ramach kampanii wyborczej jesienią 2014 r. zorganizowałem i zarejestrowałem na video pierwszą w gminie Skawina debatę kandydatów na burmistrza, a także uruchomiłem na portalu Infoskawina.pl specjalną zakładkę, gdzie można było monitorować kampanię, stworzyłem ankiety z pytaniami dla kandydatów na burmistrza i radnych, a następnie publikowałem ich odpowiedzi. Padły w nich m.in. deklaracje o publikacji rejestrach umów, nagrywaniu sesji rady na video (InfoSkawina, w ramach akcji „Masz Głos, Masz Wybór”), z których mieszkańcy będą mogli aktualnych radnych/burmistrza rozliczać.

W tym samym czasie w Kętach uzyskałem informacje o pisemnych interpelacjach składanych przez radnych w latach 2010 – 2014, dzięki czemu tuż przed wyborami mieszkańcy Kęt mieli możliwość przynajmniej w części przyjrzenia się raz jeszcze efektom czteroletniej pracy radnych.

Coraz lepiej funkcjonuje stworzony przeze mnie na Infoskawina.pl Internetowy System Usterkowy dla mieszkańców, za pomocą którego mogą informować portal o problemach m.in. z infrastrukturą, wandalizmem, trudnościami komunikacyjnymi w gminie. Przekazuję je jako portal do UMiG Skawina z prośbą o interwencję i publikuję efekty, a jeśli trzeba monitoruję sprawę przez kolejne tygodnie/miesiące). Do tej pory do urzędu trafiły w ten sposób 24 sprawy mieszkańców. To przykład bezpośredniego oddziaływania obywateli na urząd, dającego poczucia realnego wpływu na władzę i zmianę wyglądu swojego podwórka.

W tym kontekście warto przytoczyć jeden z ostatnich małych ‘sukcesów’, jaki odnotował portal zaleze.com: wystąpiłem w imieniu mieszkańców o przyspieszenie prac nad naprawą drogi powiatowej na odcinku Dębowiec – Załęże – Osiek Jasielski. W tym celu założyłem również fejsbukowy profil, który polubiło ponad 350 osób. O interwencję w sprawie tej drogi, której remont przesuwano od wielu lat, poprosił mnie jako media sam wójt gminy Osiek Jasielski. Gdy prace ruszyły, monitorowaliśmy ich przebieg, dopytując inwestora (Starostwo Powiatowe) o gwarancję terminowego wykonania remontu.

Oprócz informowania mieszkańców o sesjach rady gminy, zgłaszam również uwagi do projektów uchwał podejmowanych na sesjach; Gmina Skawina przyjęła w październiku 2015 r. kilkanaście moich uwag zgłoszonych do projektu konsultacji społecznych w zakresie „Zasad i trybu przeprowadzania konsultacji społecznych na terenie Gminy Skawina”. Byłem jedynym, który takie uwagi zgłosił.

Aktualnie oczekujemy na odpowiedź UG Kęty i UG Osiek Jasielski odnośnie złożonej przeze mnie petycji o nagrywanie obrad komisji radnych na video.

Dzięki moim staraniom na stronach urzędowych Skawiny i Kęt dostępne są projekty uchwał przed planowaną sesją; doprowadziłem również do publikowania w BIP zapisów video sesji rady miejskiej w Skawinie. Kilkakrotnie nagrywałem na video/audio „swoje” rozprawy WSA w Krakowie. Z nagrania jednej z rozpraw sądowych (PINB Oświęcim), w której byłem stroną (i nagrywającym), skorzystali inni, mające podobne sprawy.

Ponadto doprowadziłem do publikacji w BIP w Kętach, Skawinie i Jaśle kontaktów do radnych (adres e-mail, telefon, miejsce dyżuru). Uzyskałem też listy pracowników z numerami pokojów i telefonów oraz adresami e-mail (niektóre z nich zostały opublikowane w BIP SP Jasło, UM Jasło, UG Kęty, UG Osiek Jasielski, UG Nowy Żmigród.

Cyklicznie wnioskuję również o liczbę mieszkańców zameldowanych na stałe i czasowo odpowiednio w gminie Skawina i Kęty, ponieważ nie zawsze aktualne dane są umieszczane w BIP.

Nierzadko następstwem moich wniosków było wprowadzenie systematycznej aktualizacji BIP (lub jego części) przez urzędy w zakresie wnioskowanych danych (np. rejestry umów, protokoły z komisji radnych, projekty uchwał na sesje, kontakty do radnych, oświadczenia majątkowe).

Na portalach pojawiają się często informacje o prowadzonej rekrutacji na stanowiska urzędnicze. Poprzez regularne publikacje zwiększam konkurencyjność tych konkursów, monitoruję też ich wyniki. Przykładem tego jest opisany przeze mnie przebieg rekrutacji na stanowisko dyrektora Zespołu Szkół Integracyjnych w Samoklęskach (gm. Osiek Jasielski). W artykule zawarłem życiorys i staż pracy wybranego kandydata, zaproponowaną przez niego w czasie rekrutacji koncepcję rozwoju szkoły, a także informacje: ile ofert złożono w konkursie, ile z nich spełniało wymagania formalne, kto z imienia i nazwiska je złożył oraz jakie zastosowano metody i techniki naboru. Podobne wnioski kierowałem do różnych jednostek w innych gminach.

Mieszkańców i czytelników portalu zaleze.com zainteresował temat kontroli zewnętrznych (o dokumentację których zawnioskowałem) przeprowadzonych w latach 2010 – 2015 w Urzędzie Gminy Osiek Jasielski. Opublikowane przeze mnie nieprawidłowości, wykryte przez jednostki kontrolne były dyskutowane na sesji rady gminy.

Swoje doświadczenia w prowadzeniu tak sprofilowanych (informacja-edukacja) portali wykorzystałem biorąc udział jako prelegent w kilkudniowych szkoleniach z informacji publicznej dla bibliotekarzy z Małopolski (rok 2014, projekt e-bibliotekarz.org).

Przede wszystkim jednak rozmawiam z ludźmi, spotykam się z nimi, czytam, staram się być na bieżąco z tym, co dzieje się w gminie. Tylko dostęp do informacji z różnych źródeł pozwala na rzetelną analizę i ocenę sytuacji, a w rezultacie do podjęcia działań, które mogą poprawić funkcjonowanie gminy, co przekłada się na jakość życia mieszkańców.

Działania portali nie są punktowe, jednorazowe, moja praca jest rozłożona w czasie, usystematyzowana, monitoruję wiele spraw przez wiele miesięcy, co wymaga dyscypliny, samozaparcia, uporządkowania dokumentacji, wracania do minionych spraw. Nie szukam sensacji, czy afer, chcę ludzi po prostu informować.

Piszą i dzwonią do mnie mieszkańcy w różnych sprawach, wierzą, że media mogą być skuteczne w walce o ich sprawy. Gdy mogę – interweniuję, zawsze jednak oprócz „ryby”, podsuwam im na portalach różne „wędki”, artykuły, przepisy, wzory pism. Dopiero od niedawna zaczynają korzystać z przetartych przeze mnie szlaków. Myślę, że dzięki moim akcjom przekonują się, że w urzędach można coś wskórać, że kropla drąży skałę.

Redaktor naczelny

 Tekst został zgłoszony do konkursu organizowanego przez  Stowarzyszenie Sieć Obywatelska Watchdog Polska „Pozytywnie dociekliwi”.


Brak komentarzy

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.